Yapay Zeka ile Kurumsal Mimari Eğitimi

Eğitim Hakkında

Bu eğitim, kurumsal mimarların yapay zeka yeteneklerini iş, veri, uygulama ve teknoloji katmanlarına sistematik biçimde yerleştirmesi ve mimari pratiğini YZ araçlarıyla güçlendirmesi için tasarlanmış ileri düzey bir programdır. Katılımcılar TOGAF ve ArchiMate temelinde YZ referans mimarisi, platform tasarımı ve mimari yönetişim modelini vaka üzerinde geliştirir.

Neden Bu Eğitim?

Mimari Bütünlük. Birbirinden kopuk YZ pilotlarını ortak yetenek haritası, standartlar ve paylaşılan platform bileşenleriyle hizalayın.

Referans Mimariler. Tahminsel ML, RAG ve ajan tabanlı sistemler için yeniden kullanılabilir, güvenli ve maliyetini bilen desenler edinin.

YZ Destekli Mimari. Büyük dil modelleriyle mimari envanter analizi, dokümantasyon ve etki analizi süreçlerini hızlandırmayı öğrenin.

“Yapay zekadan kalıcı değer üreten kurumlar, en iyi modeli seçenler değil; onu doğru mimariyle işine yerleştirenlerdir.”

Ön Koşullar

Mimari Deneyim — Kurumsal, çözüm veya veri mimarisi alanında en az birkaç yıllık uygulama deneyimi.
Çerçeve Bilgisi — TOGAF ADM, yetenek haritalama veya benzer bir mimari çerçeveye temel düzeyde aşinalık.
Bulut ve Veri — Bulut hizmet modelleri, API tabanlı entegrasyon ve veri platformu kavramlarını bilmek.
Kodlama Şartı Yok — Programlama gerekmez; ArchiMate destekli bir modelleme aracına erişim faydalıdır.

Eğitim İçeriği

Programın gün gün akışı aşağıdadır. Bir güne tıklayarak o günün modüllerini ve içeriklerini görebilirsiniz.

Günün hedefiYZ teknolojilerinin mimari etkilerini kavramak, iş stratejisini YZ yeteneklerine bağlamak ve kurumun mevcut mimari olgunluğunu YZ bakış açısıyla değerlendirmek.

Modül 1

Mimar Gözüyle YZ Teknoloji Manzarası

Tahminsel ML, üretken YZ ve ajan sistemlerin mimari farkı
Temel modeller, ince ayar ve RAG yaklaşımlarının yeri
Olasılıksal bileşenlerin deterministik sistemlere etkisi
Model sağlayıcı ekosistemi: kapalı ve açık ağırlıklı modeller
YZ'nin iş, veri, uygulama ve teknoloji katmanlarına etkisi
Tartışma: Kurumdaki gölge YZ kullanımının haritalanması

Modül 2

İş Stratejisinden YZ Yeteneklerine

İş yetenek haritası (business capability map) üzerinde YZ
Değer akışları ve YZ ile dönüşecek süreç adımları
YZ yetenek kataloğu: sınıflandırma, tahmin, üretim, arama
Stratejik hedeflerden mimari gereksinimlere izlenebilirlik
Motivasyon modeli: paydaş, sürücü, hedef ve ilke
Atölye: Örnek kurum için YZ yetenek haritası çıkarımı

Modül 3

YZ Mimari Olgunluk Değerlendirmesi

Veri, platform, yetenek ve yönetişim boyutlarında olgunluk
Mevcut durum (baseline) mimarisinin envanterlenmesi
Teknik borç ve eski sistemlerin YZ önündeki engelleri
Veri erişilebilirliği ve kalite açıklarının tespiti
Kurumsal mimari deposu (repository) verisinin kullanımı
Uygulama: Olgunluk ısı haritası ve boşluk analizi

Modül 4

YZ Kullanım Senaryosu Portföy Yönetimi

Senaryoların değer, fizibilite ve risk ekseninde puanlanması
Ortak bileşen kullanımına göre senaryo kümeleme
Portföy kararlarında mimari bağımlılıkların etkisi
EU AI Act risk sınıfının portföy önceliğine etkisi
Vaka: Bankacılıkta 30 senaryodan yol haritası çıkarımı
Günün değerlendirmesi ve referans mimari gününe köprü

Günün hedefiTahminsel ML, RAG ve ajan tabanlı sistemler için referans mimarileri incelemek, uygun deseni seçmek ve mimari kararları gerekçeleriyle belgelemek.

Modül 1

Tahminsel ML Sistemleri İçin Mimari

Veri alımı, özellik deposu, eğitim ve servisleme katmanları
Toplu, gerçek zamanlı ve akış tabanlı skorlama desenleri
MLOps yaşam döngüsü ve model kayıt defteri konumu
Model servislemede gecikme, ölçek ve maliyet dengesi
Geri düşme (fallback) ve insan onayı ile hibrit karar
Atölye: Kredi skorlama sistemi için bileşen diyagramı

Modül 2

Bilgi Erişimi Destekli Üretim (RAG) Mimarisi

RAG bileşenleri: parçalama, gömme, vektör deposu, sıralama
Vektör veritabanı seçimi ve mevcut veritabanlarıyla ilişki
Belge yetkilendirmesinin erişim katmanına taşınması
Hibrit arama, yeniden sıralama ve kaynak gösterimi
RAG mi, ince ayar mı, uzun bağlam mı? Karar ölçütleri
Vaka: Kurumsal bilgi asistanı için referans mimari

Modül 3

Ajan Tabanlı Sistemler ve Entegrasyon

YZ ajanları: planlama, araç çağırma ve bellek bileşenleri
Model Bağlam Protokolü (MCP) ile araç entegrasyonu
Çoklu ajan orkestrasyonu ve LangGraph iş akışı deseni
Ajan yetkileri, en az ayrıcalık ve insan onayı noktaları
Kurumsal servis veriyolu ve API katmanıyla bütünleşme
Atölye: Satın alma sürecinde ajan mimarisi tasarımı

Modül 4

Mimari Kararlar ve Dokümantasyon

Mimari karar kayıtları (ADR) ile gerekçelendirme
YZ bileşenleri için kalite nitelikleri ve senaryolar
C4 modeli ile YZ çözümlerinin katmanlı gösterimi
Ödünleşim analizi: doğruluk, gecikme, maliyet, güvenlik
Uygulama: RAG çözümü için üç ADR yazımı
Günün özeti ve platform mimarisi gününe hazırlık

Günün hedefiKurum genelinde paylaşılan YZ platformunu tasarlamak, veri mimarisini YZ ihtiyaçlarına göre konumlandırmak, güvenlik ve maliyet kontrollerini mimariye gömmek.

Modül 1

Kurumsal YZ Platformu Tasarımı

Platform katmanları: model erişimi, orkestrasyon, gözlem
YZ ağ geçidi (AI gateway) ile merkezi model erişimi
Azure AI Foundry, Amazon Bedrock ve Vertex AI karşılaştırması
Şirket içi, bulut ve hibrit model barındırma seçenekleri
Platform ekibi, iç geliştirici portalı ve self-servis
Atölye: Hedef YZ platformu katman diyagramı

Modül 2

YZ İçin Veri Mimarisi

Veri gölü evi (lakehouse) ve veri ağı (data mesh) yaklaşımı
Yapılandırılmamış veri ve belge işleme hatları
Veri ürünleri, meta veri kataloğu ve veri soy ağacı
Ana veri yönetimi ve anlamsal katmanın YZ'ye katkısı
KVKK kapsamında veri yerleşimi ve anonimleştirme
Uygulama: YZ senaryoları için veri akış haritası

Modül 3

YZ Güvenlik Mimarisi

OWASP LLM Uygulamaları İlk 10 listesiyle tehdit modeli
İstem enjeksiyonu ve veri sızıntısına karşı katmanlar
Kimlik, yetki ve gizli bilgi yönetimi entegrasyonu
Koruma bariyerleri (guardrails) ve içerik filtreleme
Model tedarik zinciri ve üçüncü taraf model riskleri
Atölye: Ajan sistemi için tehdit modelleme oturumu

Modül 4

Maliyet, Kapasite ve Sürdürülebilirlik

Token tabanlı maliyet modeli ve kullanım tahmini
FinOps pratikleri: etiketleme, bütçe ve geri yansıtma
Model yönlendirme ve önbellekleme ile maliyet azaltma
GPU kapasite planlaması ve enerji tüketimi etkisi
Satın al, uyarla veya geliştir kararının mimari analizi
Günün değerlendirmesi ve yönetişim gününe köprü

Günün hedefiYZ'yi mimari yönetişim süreçlerine entegre etmek, mimari pratiğini YZ araçlarıyla güçlendirmek ve kurum için geçiş mimarisi içeren yol haritası sunmak.

Modül 1

YZ İçin Mimari Yönetişim

Mimari kurulun YZ çözümlerini değerlendirme ölçütleri
YZ mimari ilkeleri ve standartlar kataloğu
ISO/IEC 42001 kontrollerinin mimariye yansıtılması
NIST AI RMF ve EU AI Act gerekliliklerinin izlenmesi
Model ve YZ sistem envanterinin mimari depoya bağlanması
Vaka: Yüksek riskli YZ sisteminin mimari incelemesi

Modül 2

YZ Destekli Kurumsal Mimari Pratiği

LLM ile uygulama envanteri ve belge analizinin hızlanması
Mimari depo verisi üzerinde doğal dil sorgulama
Etki analizi ve bağımlılık keşfinde YZ kullanımı
ADR ve çözüm dokümanı taslaklarının üretilmesi
YZ çıktılarının doğrulanması ve mimar sorumluluğu
Demo: Mimari envanterden otomatik etki analizi raporu

Modül 3

Geçiş Mimarisi ve Dönüşüm Yol Haritası

Hedef mimari, geçiş mimarileri ve iş paketleri
Eski sistemlerin YZ'ye hazırlanması: API ve veri erişimi
Organizasyon modeli: YZ mükemmeliyet merkezi ve platform ekibi
Yol haritasında bağımlılık, risk ve kazanım dalgaları
Mimari kazanımların ölçülmesi ve performans göstergeleri
Atölye: 18 aylık YZ mimari dönüşüm yol haritası

Modül 4

Kurumsal Mimari Projesi ve Kapanış

Grup projesi: yetenek haritası, referans mimari, yol haritası
Proje sunumları ve mimari kurul simülasyonu
Akran değerlendirmesi ve eğitmen geri bildirimi
Eğitim değerlendirmesi ve interaktif Soru-Cevap
Sertifika takdimi ve şablon setinin paylaşılması
İleri öğrenme kaynakları ve kapanış oturumu

Eğitim Kazanımları

Yetenek Haritalama — İş stratejisini YZ yetenek haritasına dönüştürerek senaryoları mimari bağımlılıklarıyla önceliklendirebileceksiniz.
Referans Mimariler — Tahminsel ML, RAG ve ajan sistemleri için doğru mimari deseni seçip gerekçeli ADR'lerle belgeleyebileceksiniz.
Platform Tasarımı — YZ ağ geçidi, orkestrasyon ve gözlem katmanlarını içeren paylaşılan bir kurumsal YZ platformu tasarlayabileceksiniz.
Veri Mimarisi — Lakehouse, veri ürünleri ve meta veri yönetimiyle YZ senaryolarını besleyen veri mimarisini konumlandırabileceksiniz.
Güvenlik Mimarisi — OWASP LLM riskleri temelinde istem enjeksiyonu ve veri sızıntısına karşı katmanlı kontroller tanımlayabileceksiniz.
Maliyet Yönetimi — Token maliyeti, model yönlendirme ve FinOps pratikleriyle YZ çözümlerinin toplam sahip olma maliyetini yönetebileceksiniz.
Mimari Yönetişim — ISO/IEC 42001 ve EU AI Act gerekliliklerini mimari ilkeler ve kurul inceleme süreçlerine entegre edebileceksiniz.
Dönüşüm Yol Haritası — Geçiş mimarileri ve iş paketleriyle kurumunuz için uygulanabilir bir YZ mimari dönüşüm yol haritası hazırlayacaksınız.

Kimler İçin Uygundur?

Kurumsal mimarlar
çözüm ve veri mimarları
BT strateji yöneticileri
CTO ofisi ekipleri ile YZ platformu ve dijital dönüşüm programlarından sorumlu teknoloji liderleri.

Sıkça Sorulan Sorular

Yapay Zeka ile Kurumsal Mimari Eğitimi kimler için uygundur?

Program; kurumsal, çözüm ve veri mimarları, BT strateji yöneticileri, CTO ofisi ekipleri ve kurumsal YZ platformu kuran teknoloji liderleri için tasarlanmıştır.

Eğitim ne kadar sürer ve hangi konuları kapsar?

Eğitim 4 tam gün ve 16 modülden oluşur. YZ yetenek haritalama, referans mimariler, platform, veri ve güvenlik mimarisi ile mimari yönetişim ve dönüşüm yol haritası sırasıyla işlenir.

Katılım için programlama bilgisi gerekiyor mu?

Hayır. Kod yazılmaz; ancak kurumsal veya çözüm mimarisi deneyimi, TOGAF gibi bir çerçeveye aşinalık ve bulut ile entegrasyon kavramlarına hakimiyet beklenir.

Eğitimde hangi çerçeve ve standartlar kullanılıyor?

TOGAF ADM, ArchiMate, C4 modeli ve mimari karar kayıtları temel alınır; güvenlik ve yönetişim için OWASP LLM İlk 10, ISO/IEC 42001, NIST AI RMF ve EU AI Act ele alınır.

Eğitim kurumun kendi mimarisine göre uyarlanabilir mi?

Evet. Ön görüşmede kurumun mimari olgunluğu ve öncelikli senaryoları belirlenir; atölye ve proje çalışmaları kurumun kendi yetenek haritası ve sistem envanteri üzerinden yürütülebilir. Katılımcılar sertifika alır.

Sertifikalandırma

Bu eğitim Katılım Sertifikası ile tamamlanır.

Eğitim başında “Ön Test”, bitiminde “Son Test” uygulanarak gelişim ölçümlenir. Değerlendirme formunu dolduran katılımcılar sertifikalarını alır. Sertifikanızın geçerliliğini Sertifika Sorgulama sayfasından doğrulayabilirsiniz.

Örnek Sertifika

YAPAY ZEKA İLE KURUMSAL MİMARİ EĞİTİMİ

Eğitim Hakkında

Neden Bu Eğitim?

Ön Koşullar

Eğitim İçeriği

Mimar Gözüyle YZ Teknoloji Manzarası

İş Stratejisinden YZ Yeteneklerine

YZ Mimari Olgunluk Değerlendirmesi

YZ Kullanım Senaryosu Portföy Yönetimi

Tahminsel ML Sistemleri İçin Mimari

Bilgi Erişimi Destekli Üretim (RAG) Mimarisi

Ajan Tabanlı Sistemler ve Entegrasyon

Mimari Kararlar ve Dokümantasyon

Kurumsal YZ Platformu Tasarımı

YZ İçin Veri Mimarisi

YZ Güvenlik Mimarisi

Maliyet, Kapasite ve Sürdürülebilirlik

YZ İçin Mimari Yönetişim

YZ Destekli Kurumsal Mimari Pratiği

Geçiş Mimarisi ve Dönüşüm Yol Haritası

Kurumsal Mimari Projesi ve Kapanış

Eğitim Kazanımları

Kimler İçin Uygundur?

Sıkça Sorulan Sorular

Sertifikalandırma

Eğitim Bilgileri

Benzer Programlar

Yapay Zeka Güvenliğine Giriş Eğitimi

Yapay Zeka Kurumsal Strateji Yönetimi Eğitimi

Yapay Zeka Küresel Yönetişim Çerçeveleri Eğitimi