RHCSA EX200 RHEL 9 Sistem Yöneticiliği

Eğitim Hakkında

EX200 sınav hedeflerine eşlenen, günlük yönetim görevleriyle dolu uygulamalı program

Bu eğitim, Red Hat Certified System Administrator (EX200/EX200K) sınav hedeflerini uçtan uca kapsar. Katılımcı; bash kabuğu ve dosya yönetimi, vim ile metin düzenleme, kullanıcı/grup ve izin yönetimi, LVM ve Stratis/VDO ile depolama, fstab ve systemd .mount birimleri, nmcli ile ağ, firewalld, systemd servis ve timer yönetimi, SELinux bağlam ve boole ayarları, dnf ile yazılım yönetimi, podman ile konteyner çalıştırma ve tuned konularında gerçek RHEL 9 sistemleri üzerinde çalışır. Her konu sınavın beklediği pratik görevlerle pekiştirilir.

Süre ve Format

5 Gün. Her gün dört modül; her modül kısa anlatım ardından komut satırında yapılan uygulamalı görevle ilerler.

Seviye

Orta Seviye — RHCSA (EX200) sınav hedeflerini kapsayan uçtan uca RHEL 9 sistem yönetimi.

Öğrenme Metodu

Her katılımcının kendi RHEL 9 sanal makinesinde komutları bizzat çalıştırdığı, görev temelli uygulamalı laboratuvar.

Neden Bu Eğitim?

🧱Sağlam Temel

RHEL yöneticiliğinin tüm temel taşlarını tek bir tutarlı programda öğrenirsiniz.

⌨️Komut Hakimiyeti

Her konuyu terminalde bizzat uygulayarak komutları kas hafızanıza alırsınız.

🎯Sınava Eşlenik

Modüller EX200 sınav hedefleriyle birebir örtüşür, eksik konu bırakmaz.

Anahtar Konular

RHCSAEX200RHEL 9 sistem yönetimiLinux yöneticiliğiLVMfirewalldSELinuxsystemdpodmannmcliRed Hat eğitimi

“İyi bir yönetici komutu ezberlemez; sistemin nasıl düşündüğünü anlar.”

Ön Koşullar

Eğitimden verim almak için faydalı olacak bilgi ve ortam gereksinimleri

1

Temel Bilgisayar

Dosya, dizin ve işletim sistemi kavramlarına genel aşinalık.

2

Komut Satırı

Terminal kullanımına açık olmak; önceki deneyim şart değil, derste temelden işlenir.

3

Lab Ortamı

RHEL 9 kurabileceğiniz bir sanal makine ortamı (VirtualBox/KVM) ve internet erişimi.

4

Öğrenme İsteği

Uygulamalı alıştırmaları tekrar edip komutları kas hafızasına almaya istekli olmak.

Eğitim İçeriği

Programın gün gün akışı aşağıdadır. Bir güne tıklayarak o günün modüllerini ve içeriklerini görebilirsiniz.

Günün hedefiKatılımcı kabukta verimli gezinir, dosyaları yönetir ve man/--help ile kendi kendine çözüm bulur.

Modül 1

Bash Kabuğu

Komut yapısı, PATH ve ortam değişkenleri (export, env)
Boru (|), yönlendirme (>, >>, 2>&1) ve komut ikamesi
Geçmiş (history), takma adlar (alias) ve sekme tamamlama
Jokerler (globbing) ve ayraç genişletme ({})
Tek/çift tırnak ve kaçış karakterleriyle sözcük bölme
tmux/screen olmadan iş kontrolü: &, jobs, fg, bg

Modül 2

Dosya ve Dizin İşlemleri

ls, cp, mv, rm, mkdir ve güvenli silme alışkanlıkları
find ile ad, boyut, zaman ve izne göre arama
grep/egrep ve düzenli ifade temelleriyle metin arama
tar ile arşivleme ve gzip/bzip2/xz sıkıştırma
Sert bağlantı (hard link) ve sembolik bağlantı (ln -s) farkı
FHS: /etc, /var, /usr, /home dizin amaçları

Modül 3

vim ile Düzenleme

Modlar: normal, ekleme (insert), görsel (visual)
Gezinme (hjkl, gg, G) ve arama (/, n, N)
Düzenleme: dd, yy, p, u (geri al), . (tekrar)
Kaydetme/çıkma: :w, :q, :wq, :q! komutları
:%s/eski/yeni/g ile toplu değiştirme
Yapılandırma dosyalarını güvenle düzenleme disiplini

Modül 4

Yardım ve Belgeler

man sayfaları ve bölüm numaraları (man 5 passwd)
info, --help ve komut içi yardım kullanımı
/usr/share/doc altındaki paket belgeleri
mandb, apropos ve whatis ile konu arama
Red Hat belge portalı ve çevrimdışı kaynaklar
Sorun tarifini doğru anahtar kelimelerle aratma

Günün hedefiKatılımcı kullanıcı ve grupları yönetir, dosya izinleri ile erişimi hassas biçimde denetler.

Modül 1

Kullanıcı ve Grup Yönetimi

useradd, usermod, userdel ve iskelet (/etc/skel)
groupadd, groupmod ve ikincil grup üyeliği
/etc/passwd, /etc/shadow, /etc/group alan yapısı
passwd ve chage ile parola yaşlandırma politikası
id, groups ve getent ile hesap doğrulama
Sistem hesapları ile normal kullanıcı ayrımı (UID aralıkları)

Modül 2

Dosya İzinleri

rwx izinleri, sembolik ve sayısal (octal) gösterim
chmod, chown, chgrp ile sahiplik ve izin değiştirme
umask ile varsayılan izinlerin belirlenmesi
Özel bitler: setuid, setgid ve sticky bit
setgid dizinlerle ortak çalışma alanı kurma
getfacl/setfacl ile erişim denetim listeleri (ACL)

Modül 3

sudo ve Yetkilendirme

sudo mantığı ve /etc/sudoers (visudo) düzenleme
Kullanıcı ve grup bazlı sudo kuralları
/etc/sudoers.d altında modüler yetki tanımı
NOPASSWD ve komut kısıtlama ile en az yetki
su ile sudo farkı ve denetim izi (log)
root erişimini doğrudan kapatma güvenlik pratiği

Modül 4

Parola ve Erişim Politikası

pam_pwquality ile parola karmaşıklığı
faillock ile başarısız giriş kilidi
Hesap kilitleme/açma (usermod -L/-U)
Son giriş denetimi: last, lastb, lastlog
SSH anahtar tabanlı giriş ve parola kapatma
Kabuk atama (/sbin/nologin) ile servis hesapları

Günün hedefiKatılımcı diskleri bölümler, LVM ile esnek depolama kurar ve dosya sistemlerini kalıcı olarak bağlar.

Modül 1

Bölümleme ve Dosya Sistemi

parted/gdisk ile GPT bölüm oluşturma
mkfs.xfs ve mkfs.ext4 ile biçimlendirme
lsblk, blkid ve findmnt ile cihaz keşfi
Takas (swap) alanı oluşturma ve etkinleştirme (mkswap, swapon)
UUID ile kalıcı aygıt tanımlama
Dosya sistemi etiketleri (xfs_admin, e2label)

Modül 2

LVM

pvcreate, vgcreate, lvcreate ile mantıksal birim kurma
lvextend + xfs_growfs ile çevrimiçi büyütme
lvreduce ile ext4 küçültme (dikkatli sıra)
LVM snapshot alma ve geri yükleme
vgextend ile yeni disk ekleyip havuz büyütme
pvs/vgs/lvs ile durum raporlama

Modül 3

Stratis ve VDO

Stratis havuzu ve dosya sistemi oluşturma
stratis pool/filesystem komutları ve büyütme
VDO ile tekilleştirme ve sıkıştırma
VDO üzerine dosya sistemi kurma ve izleme
Katmanlı depolamada performans/alan dengesi
systemd ile Stratis bağlama kalıcılığı

Modül 4

Bağlama Yönetimi

/etc/fstab alanları ve mount seçenekleri
systemd .mount ve .automount birimleri
NFS istemci bağlama ve autofs ile isteğe bağlı bağlama
mount/umount ve meşgul dosya sistemi (lsof) çözümü
noatime, _netdev gibi seçeneklerin etkisi
Hatalı fstab'ın önyüklemeyi kilitlemesini önleme

Günün hedefiKatılımcı ağı yapılandırır, güvenlik duvarını yönetir ve servisleri systemd ile denetler.

Modül 1

Ağ Yapılandırma

nmcli con add/mod ile statik IP ve DNS
nmcli dev status ve bağlantı etkinleştirme
ip addr/route ile anlık durum doğrulama
Hostname (hostnamectl) ve /etc/hosts yönetimi
Bonding/team ile yedekli bağlantı temeli
resolvectl ile DNS çözümleme denetimi

Modül 2

firewalld

Zone kavramı ve varsayılan zone atama
firewall-cmd ile servis/port açma (--permanent)
-reload ile kalıcı kuralları etkinleştirme
Rich rule ve kaynak IP bazlı kurallar
Maskeleme (masquerade) ve port yönlendirme
firewall-cmd --list-all ile doğrulama

Modül 3

systemd Servisleri

systemctl start/stop/enable/status kullanımı
Birim bağımlılıkları ve target kavramı
systemctl edit ile drop-in override
journalctl -u ile servis günlüğü okuma
systemd timer ile zamanlanmış görev (cron alternatifi)
Varsayılan hedef ayarı (set-default)

Modül 4

Zaman ve Planlı Görevler

chrony ile NTP senkronizasyonu (chronyc)
timedatectl ile saat dilimi ve zaman ayarı
crontab -e ile kullanıcı zamanlanmış görevleri
/etc/cron.d ve at ile tek seferlik görev
systemd timer vs cron tercih kriterleri
Günlükle görev çalıştığını doğrulama

Günün hedefiKatılımcı SELinux'u enforcing modda yönetir, yazılım kurar ve rootless konteyner çalıştırır.

Modül 1

SELinux Yönetimi

Enforcing/permissive/disabled modları ve riskleri
ls -Z, ps -Z ile bağlam görüntüleme
restorecon ve semanage fcontext ile kalıcı bağlam
setsebool -P ile boole değerleri
ausearch/sealert ile reddi çözümleme
semanage port ile standart dışı port etiketleme

Modül 2

dnf ile Yazılım Yönetimi

dnf install/remove/update ve grup paketleri
dnf search/info/provides ile paket bulma
Depo (repo) tanımlama ve dnf config-manager
dnf history ile işlem geri alma (undo)
Modül akışları (module stream) kavramı
subscription-manager ile depo erişimi

Modül 3

podman ile Konteynerler

podman pull/run ile konteyner çalıştırma
Rootless konteyner ve kullanıcı ad alanları
Birim (volume) ve port eşleme (-v, -p)
Ortam değişkeni ve kaynak sınırı verme
podman generate systemd / Quadlet ile servisleştirme
Konteyner imaj kayıtları (registry) ve etiketleme

Modül 4

Sınav Provası ve Pekiştirme

EX200 hedef listesiyle eksik kontrolü
Zamanlı görev çözme ve öncelik sıralama
Kalıcılık doğrulama: yeniden başlatma sonrası test
Sık yapılan hatalar ve önleme (fstab, firewalld reload)
SELinux ve kalıcı yapılandırma kontrol listesi
Kendi kendine değerlendirme senaryoları

Eğitim Kazanımları

Program sonunda katılımcılar:

✅

Komut Satırı

Bash'te verimli çalışır, find/grep ile sistemde aradığınızı bulabilirsiniz.

✅

Hesap Yönetimi

Kullanıcı, grup ve izinleri güvenli biçimde yönetebilirsiniz.

✅

Depolama

LVM, Stratis ve VDO ile esnek depolama kurup büyütebilirsiniz.

✅

Ağ Yapılandırma

nmcli ile statik IP, DNS ve hostname'i kalıcı olarak ayarlayabilirsiniz.

✅

Güvenlik Duvarı

firewalld ile servis ve portları zone bazında denetleyebilirsiniz.

✅

Servis Yönetimi

systemd servis ve timer'larını etkinleştirip günlüğünü okuyabilirsiniz.

✅

SELinux

Enforcing modda bağlam ve boole ayarlarıyla erişimi yönetebilirsiniz.

✅

Konteyner

podman ile rootless konteyner çalıştırıp systemd ile servisleştirebilirsiniz.

Kimler İçin Uygundur?

Linux sistem yöneticiliğine başlayanlar
Windows'tan Linux'a geçen yöneticiler
RHCSA sınavına hazırlanmak isteyen BT çalışanları için uygundur

Sıkça Sorulan Sorular

Bu eğitim kimler için uygundur?

Linux sistem yöneticiliğine başlayanlar, diğer platformlardan geçen yöneticiler ve RHCSA'ya hazırlananlar için uygundur.

Önceden Linux bilmek gerekir mi?

Hayır. Komut satırı sıfırdan işlenir; temel bilgisayar aşinalığı yeterlidir.

Sınav başvurusu dahil mi?

Hayır. EX200/EX200K sınav başvurusu ve ücreti ilgili kuruma aittir; eğitim sınava yönelik hazırlığı kapsar.

Hangi sürüm kullanılıyor?

Güncel sınav hedeflerine uygun olarak RHEL 9 üzerinde çalışılır.

Eğitim sonunda belge var mı?

Katılımcılara Digital Vizyon Akademi Katılım ve Başarı Sertifikası verilir; resmî RHCSA belgesinden ayrıdır.

Sertifikalandırma

Bu eğitim Digital Vizyon Akademi Başarı Sertifikası ile tamamlanır.

Eğitim başında “Ön Test”, bitiminde “Son Test” uygulanarak gelişim ölçümlenir. Değerlendirme formunu dolduran katılımcılar sertifikalarını alır. Sertifikanızın geçerliliğini Sertifika Sorgulama sayfasından doğrulayabilirsiniz.

Örnek Sertifika

RED HAT CERTIFIED SYSTEM ADMINISTRATOR (RHCSA) EXAM (EX200, EX200K) EĞİTİMİ

Eğitim Hakkında

Neden Bu Eğitim?

Anahtar Konular

Ön Koşullar

Eğitim İçeriği

Bash Kabuğu

Dosya ve Dizin İşlemleri

vim ile Düzenleme

Yardım ve Belgeler

Kullanıcı ve Grup Yönetimi

Dosya İzinleri

sudo ve Yetkilendirme

Parola ve Erişim Politikası

Bölümleme ve Dosya Sistemi

LVM

Stratis ve VDO

Bağlama Yönetimi

Ağ Yapılandırma

firewalld

systemd Servisleri

Zaman ve Planlı Görevler

SELinux Yönetimi

dnf ile Yazılım Yönetimi

podman ile Konteynerler

Sınav Provası ve Pekiştirme

Eğitim Kazanımları

Kimler İçin Uygundur?

Sıkça Sorulan Sorular

Sertifikalandırma

Eğitim Bilgileri

Bu Eğitimle Birlikte Tercih Edilenler

RHCSA Rapid Track Course with Exam (RH200) Eğitimi

RHCSA Rapid Track Course with Exam Classroom Training Eğitimi

Rocky Linux için Yöneticiler Eğitimi

Shell Scripting Eğitimi

SUSE Linux Enterprise High Availability Deployment (HAE311V15) Eğitimi